"To moje!" - czy dziecko powinno umieć się dzielić?

Każda mama chce by jej dziecko było dobrze wychowane, ale czy maluch koniecznie musi się dzielić z innymi dziećmi?
"To moje!" - czy dziecko powinno umieć się dzielić?
fot. istock.com
20.07.2021
Katarzyna Lemanowicz

Jeśli regularnie "odwiedzasz" piaskownicę, przerabiasz sytuacje, w których dzieci nie chcą się dzielić zapewne przynajmniej raz dziennie. Dzieci (i rodzice) "te sprawy" załatwiają różnie. Jedni nie ingerują, inni starają się tłumaczyć, że dziecko powinno się podzielić, a jeszcze inni zmuszają do dzielenia się. Z jednej strony mały indywidualista ma prawo do poczucia własności i może nie chcieć się dzielić. Z drugiej strony, każdy rodzic chciałby, by jego dziecko potrafiło funkcjonować w grupie, wspólnie się bawić i szanować. Czy jest jakiś złoty środek?

Czy dziecko powinno umieć się dzielić?

Nadia Chernyak i Tamar Kushnir z Cornell University przeprowadzili badania na temat dzielenia się z zabawkami. Badanie przeprowadzono na dzieciach w wieku od 3 do 5 lat. W pierwszym etapie dzieciom przedstawiono smutną zabawkę imieniu Doogie. Pierwsza grupa dzieci otrzymała możliwość dokonania trudnego wyboru: oddać cenną nakleję Doogie`mu lub zachować ją dla siebie. Druga grupa miała dokonać łatwego wyboru: odłożyć naklejkę na bok lub oddać ją Doogie`mu. Trzecia grupa miała obowiązek oddania naklejki maskotce. Dzieci wiedziały, że po otrzymaniu naklejki Doogie przestanie być smutny. W kolejnym etapie badania dzieciom przedstawiono smutną maskotkę o imieniu Ellie. Dzieci (wszystkie trzy grupy) otrzymały możliwość wyboru, ile naklejek oddadzą Ellie (maksymalnie mogły oddać trzy). Okazało się, że 67% dzieci, które poprzednio były w grupie trudnego wyboru oddało większość lub wszystkie swoje naklejki Ellie. Dla dzieci z pozostałych dwóch grup odsetek ten wynosił odpowiednio 29% i 33%.

Dzielenie się zabawkami

fot. istock.com

Zobacz więcej: Gdy dzieciom brakuje przyjaźni - o odrzuceniu przez rówieśników

Chernyak i Kushnir interpretując wyniki tych badań, stwierdzili, że dzieci dokonujące trudnych wyborów postrzegają siebie w pozytywnym świetle, obserwują reakcje osób, z którymi się dzielą, zdobywają wiedzę i doświadczenie oraz otrzymują pozytywne informacje zwrotne. Wszystko to sprawia, że młodzi ludzie chętniej dzielą się z innymi w przyszłości, lepiej funkcjonując w grupach społecznych. Tak więc badacze zachęcają, by dzieciom dać wybór, a nie przymuszać do dzielenia się.

Jest wiele rzeczy mamusi i tatusia, którymi dziecku nie wolno się bawić

Mama i tata też nie dają obcym bawić się swoimi "zabawkami". W świecie dorosłych to logiczne więc czemu często wymagamy od dzieci czegoś innego? Niezwykle istotny jest fakt, że dwulatek nie jest w stanie pojąć koncepcji dzielenia się. Etap, w którym dziecko zaczyna to rozumieć, przychodzi dopiero około 3-4 roku życia. Tymczasem młodsze dzieci są raczej na etapie "To moje!". Poczucie własności to bardzo ważny aspekt tworzenia się tożsamości dziecka. Jest to wstęp do rozwijania świadomych dziecięcych upodobań. Pamiętaj także, że w przypadku dwulatka "pożycz" a "oddaj" są w zasadzie tożsame. Maluch nie wie, że rzecz, która zniknie z jego oczu, kiedyś do niego wróci. Z wiekiem maluch zaczyna dostrzegać korzyści ze wspólnej zabawy, ale na początku liczy się to, co ono może uzyskać, dopiero w kolejnym etapie może zacząć dostrzegać uczucia innych dzieci.

Zabawa z dzieckiem

fot. istock.com

Więc czego uczyć nasze dzieci?

Dziecko ma prawo do swojego zdania. Nie żądaj wiec od dziecka, by było uległe i oddawało swoje zabawki wbrew sobie. Szanuj i jego, i jego własność. Nie zmuszaj, by dzieliło się wszystkim ze wszystkimi i wbrew sobie i nie programuj na bezwzględnie spełnianie oczekiwań innych. Uznanie prawa do własnego zdania zaprocentuje w przyszłości poczuciem bezpieczeństwa i pewnością siebie. Mimo wszystko warto także wspierać pozytywne zachowania u dziecka, jednak nie może to być mus. Tak więc:

  • nie wywieraj presji, ale pokaż inne możliwości np. jeśli dziecko nie chce się podzielić koparką, która się właśnie bawi, może, że chce podzielić się inną swoją zabawką, która akurat się nie bawi;
  • ucz współpracy - pokaż, że można się wymienić zabawkami i pokazuj jak grzecznie prosić i dziękować za zabawkę lub jak się upominać o swoją zabawkę, która bawi się inne dziecko;
  • pozwól maluchowi działać samodzielnie i go nie wyręczaj. Pochwal, gdy załatwi sprawę ładnie i samodzielnie. Za każdym razem, gdy wyrywa zabawki, powiedz, że to nie jest przyjemne i przypominaj, jak właściwie powinien się zachować;
  • jeśli spodziewacie się gości, przygotuj dziecko, że pojawią się inne dzieci, z którymi będzie mogło się bawić; przygotujcie zabawki, którymi będzie chciało się bawić. Jeśli maluch zaznaczy, że nie chce się, którą zabawką dzielić pozwól na to i zaproponuj, by ją np. schować na czas wizyty;
  • jeśli wybieracie się w gości, warto zawsze zabrać kilka zabawek na "wymianę", by drugiej stronie było łatwiej się dzielić. W sytuacji kryzysowej dziecko będzie miało swoje zabawki do zabawy. Już u trzylatków możesz zaproponować timer lub klepsydrę by "narzucić" wymianę zabawek co określony czas;
  • zachęcaj i doceniaj, nawet jak maluch nie odda zabawki, ale pokaże, da dotknąć innemu dziecku to już bardzo wiele;
  • pokaż, że wspólna zabawa daje dużo radości: "Pożyczyłeś Jasiowi łopatkę, wziąłeś jego koparę i wspólnie wybudowaliście wielki zamek";
  • zachęcaj do częstowania. Daj dziecku paczkę chrupek i zaproponuj, by się podzieliło. Pokazuj, jak wiele radości sprawi innym, częstując swoimi smakołykami.

A wy, drogie mamy, namawiacie dzieci do dzielenia się, nawet gdy dziecko nie ma na to ochoty?

Polecane wideo

Komentarze
Ocena: 5 / 5
Polecane dla Ciebie