"Mamo, nie mogę zasnąć", czyli najczęstsze problemy dziecka ze snem

W artykule znajdziesz sześć powszechnych problemów związanych ze snem u dzieci, w tym nocne lęki, lunatykowanie i chrapanie. Poznaj sposoby na lepszy sen Twojego dziecka.
"Mamo, nie mogę zasnąć", czyli najczęstsze problemy dziecka ze snem
fot. istock.com
26.10.2021
Katarzyna Lemanowicz

Twoje dziecko podrosło i zapewne myślałaś, że problemy ze snem masz już za sobą. Prawda jest taka, że starsze dzieci posiadają swoisty zestaw problemów z zaśnięciem. Badania potwierdzają, że co najmniej jedna czwarta dzieci w wieku szkolnym i wiele maluchów wieku przedszkolnym ma problemy ze snem. Tak jak u dorosłych, zarwana noc przekłada się na jakość aktywności w ciągu dnia. Dzieci, które nie przesypiają ciągiem wymaganej ilości godzin w ciągu nocy, mogą być nie tylko przemęczone, nerwowe i agresywne. Zmęczone i niewyspane dzieci mają większe problemy z zapamiętywaniem, koncentracją i rozwiązywaniem problemów. Dr Gregory Stores, emerytowany profesor Uniwersytetu Neuropsychiatrii Rozwojowej z brytyjskiego Oxfordu mówi: "Jeśli marzysz, by Twoje dziecko zostało koszykarzem, kluczem jest zdrowy i długi sen – hormon wzrostu wydzielany jest właśnie głównie w nocy.".

Najczęstsze problemy ze snem u dzieci

#1 Chrapanie i bezdech: Dzieci cierpiące na bezdech potrafią na kilka razy zatrzymać oddech w ciągu nocy; każde przebudzenie z tym związane powoduje wybicie się z głębokiego snu i tym samym nie pozwala zasnąć całkowicie. "Takie dzieci ryzykują problemami z nauką, zapamiętywaniem, a także mogą mieć podwyższone ciśnienie krwi." - mówi doktor Judith Owens, autorka Take Charge of Your Child`s Sleep. Ostatnie badania przeprowadzone w amerykańskich szkołach podstawowych wykazały, że około jedna czwarta dzieci cierpiała na łagodny bezdech (często spowodowany infekcją zatok). Bezdech może także być spowodowany otyłością dziecka.

Rozpoznaj: Dzieci cierpiące na bezdech zazwyczaj głośno oddychają lub wręcz chrapią. Klatka piersiowa podczas snu może poruszać się energicznie. Dziecko może także przewracać głowę i wyglądać na odurzone – jest to próba złapania więcej powietrza

Jak pomóc: Jedynym sposobem, aby potwierdzić bezdech jest wizyta w poradni zaburzeń snu. Prawdopodobnie zalecone będzie usunięcie migdałków, w przypadku otyłości dziecka, otrzymacie pomoc w zrzuceniu zbędnych kilogramów.

#2 Lęki i niepokój: Pediatrzy są zgodni, że nie tylko dorośli niepokoją się o pracę, pieniądze, itd. Dzieci także mają swoje stresy – sprawdziany i testy w szkole, czy rozczarują swoich rodziców. Mogą także się bać pożaru domu, włamania. Przez takie niepokoje dziecko może mieć problem, żeby zasnąć.

Rozpoznaj: Widzisz, że twoje dziecko jest strasznie zmęczone, ale nie zamyka oczu, nagle zaczyna boleć go ząb czy brzuch. Może poprosić cię o szklankę wody i jeszcze ostatnie przytulenie przed zgaszeniem światła. Kiedy wychodzisz a twoja pociecha narzeka i zaczyna płakać oznacza, że może mieć problem z lękami.

Jak pomóc: Przede wszystkim nie osądzaj i nie krytykuj przyczyny lęków. Zachęć swoje dziecko by spisywało w dzienniku czy pamiętniku swoje obawy przed zaśnięciem a rano po przebudzeniu przeczytało je. Niech dziecko sprawdzi, czy te niepokoje je opuściły po przespanej nocy. Jeśli jednak nie, trzeba skonsultować się z pediatrą, mówi Susan Zafarlotfi, doktor z kliniki zaburzeń snu.

Inny sposób, który może pomóc, ale nie musi, jest wymienienie jakiś drobiazgów, które w mniemaniu dziecka pomogłyby mu przespać całą noc bez strachu i bez rodziców. Często pomaga mała nocna lampka paląca się całą noc lub poduszka z zapachem mamy.

#3 Zbyt mało ćwiczeń i/lub za dużo czasu przed komputerem: Aktywne dzieci zdecydowanie lepiej śpią w nocy. Naukowcy z Nowej Zelandii przeprowadzili badanie na 7-latkach. Monitorowano ich aktywność za dnia i w nocy – okazuje się, że dzieci, które były mniej aktywne i np. spędzały czas przed komputerem potrzebowały 3 minut więcej by zasnąć. "Ćwiczenia fizyczne przyczyniają się do wytwarzania substancji chemicznych w mózgu, które pomagają zasnąć i należycie wypocząć", wyjaśnia Shahriar Shahzeidi, profesor pediatrii z Uniwersytetu w Miami. Gra na komputerze przed snem może powodować problemy, ponieważ poświata ekranu zakłóca naturalny cykl snu i budzenia.

Zobacz więcej: Relacje mama – córka, gdy córka zostaje mamą

Rozpoznaj: Twoje dziecko pierwszą połowę dnia spędza w szkole, a po powrocie do wieczora spędza czas przed komputerem lub telewizorem.

Jak pomóc: Spróbuj wprowadzić więcej aktywności w dniu pociechy. Jeśli nie uprawia żadnego sportu, niech na początek chociaż jeden dzień spędza poza domem, niech ma ograniczony kontakt z komputerem i/lub telewizorem. Niech spędzi po popołudnie na dworze, jeżdżąc na rowerze, grając w piłkę, spacerując. Oczywiście ważne jest, by intensywniejszą aktywność fizyczną zakończyć kilka godzin przed snem, ponieważ podwyższone ciśnienie też może zakłócić spokojny sen, czy mogą wystąpić problemy z zaśnięciem. Lekarze specjalizujący się w zaburzeniach snu radzą, by zabronić dzieciom używać urządzeń elektronicznych, takich jak telefony komórkowe, Ipady, tablety czy komputery 30-45 minut przed snem.

#4 Budzenie się w ciągu nocy: Każdy problem fizjologiczny - niestrawność, napięte mięśnie, kaszel - może obudzić dziecko. W większości przypadków są to alergie, astma (w szczególności u dzieci z nadwagą), refluksy. Astma i alergia u dzieci nie musi się objawiać w ciągu dnia, ponieważ właśnie dopiero w nocy, kiedy dziecko śpi, zwężają się drogi oddechowe i wtedy problem może dać o sobie znać – potwierdza Julian Allen,  pulmonolog ze Szpitala Dziecięcego w Filadelfii.

Rozpoznaj: Pomimo tego, iż twoje dziecko poszło spać o normalnej porze, jest wyczerpane i nerwowe, przysypia przy obiedzie (bardzo rzadko dzieci w wieku szkolnym, które śpią 8, 9 godzin potrzebują drzemki). Podczas snu dziecka możesz usłyszeć kaszel lub świszczący oddech. Spójrz, czy rano ma katar i/lub podpuchnięte oczy.

Problemy ze snem

fot. istock.com

Jak pomóc: Jeśli jest zdiagnozowana astma, ale nie jest w pełni kontrolowana, poproś lekarza o leki przeciwzapalne lub leki rozszerzające oskrzela. Skonsultuj z lekarzem rodzinnym problem alergii czy przewlekłą niestrawność. Być może będzie konieczna wizyta u jednego ze specjalistów - alergologa, pulmonologa lub gastrologa.

#5 Lunatycy: W wieku szkolnym mniej więcej 20% do 40% dzieci lunatykuje – mówi doktor Karen Ballaban-Gil, neurolog dziecięcy w Szpitalu Pediatrycznym w Montefiore, w Nowym Jorku. Winowajcą może być tzw. niekompletny etap snu, który powoduje przejście mózgu w stan snu, zaś ciało nadal jest w stanie się poruszać.

Rozpoznaj: Zazwyczaj chodzenie podczas snu występuje szybko po zaśnięciu. Najczęściej dziecko chodzi po domu, podchodzi do rodziców i wraca do łóżka, czego oczywiście nie pamięta.

Jak pomóc: Dziecko musi być bezpieczne. Postaraj się posprzątać zabawki z podłogi, zabezpiecz okna, drzwi – pociecha może odblokować przez sen różne zamki i klamki i wyjść z domu. Jeśli złapiesz dziecko na spacerze podczas snu, nie budź go, tylko zaprowadź z powrotem do łóżka. W przypadku częstych "spacerów nocnych" skontaktuj się z pediatrą.

#6 Mrowienie w kończynach: Czasami dzieci skarżą się na mrowienie w rękach lub nogach. Jeśli zauważyłaś, że twoje dziecko kopie coś, gdy śpi, może to być związane niedoborem żelaza lub kwasu foliowego.  

Rozpoznaj: Dziecko skarży się na "przerażające" uczucie w nogach przed snem, jeszcze przed położeniem się spać. Porusza nerwowo nogami, zasypiając. 

Jak pomóc: Skonsultuj problem z pediatrą i wykonaj badanie krwi na obecność żelaza i kwasu foliowego. Spytaj, jakie suplementy mogą pomóc lub jak możesz wzbogacić dietę dziecka. W łagodniejszych przypadkach możesz wykonywać swojemu dziecku masaże nóg przed snem lub położyć poduszkę pod nogi. Lekarz zdiagnozuje, czy potrzeba stosować dodatkowe leki.

Spokojny i zdrowy sen zaczyna się na godzinę przed pójściem spać

  • Zadbaj o odstawienie kofeiny. Dzieci nie piją kawy, ale kofeina może znaleźć się w czekoladzie, kakao pitym do kolacji lub innych słodyczach. Jeśli twoje dziecko jest wrażliwe, niech po obiedzie już nie sięga po pożywienie, które może ją zawierać;
  • Trzymajcie się regularnych godzin chodzenia spać i wstawania dziecka. Dziecko szybko się dostosuje i łatwiej przyjdzie mu zdrowy sen;
  • Ogranicz dziecku korzystanie z telefonów komórkowych. Badacze z Wayne State University odkryli, że dorośli, którzy byli narażeni na działanie fal o częstotliwości radiowej (podobnych do tych emitowanych przez telefony komórkowe) na trzy godziny przed snem, mieli skrócony najgłębszy etap snu. Upewnij się, że twoje dziecko nie wysyła SMS-ów i nie rozmawia przez telefon wczesnym wieczorem;
  • Nie pozwól oglądać dziecku horrorów i i jakichkolwiek strasznych dla niego filmów czy kreskówek. Mogą one wywołać koszmary nocne;
  • Dbajcie o rytuały przed położeniem się dziecka spać, codziennie te same, np. mycie się, książka przed snem, paciorek, przytulenie się na dobranoc. Dzięki temu dziecko wyciszy się i powinno zasypiać bez problemów.

Polecane wideo

Komentarze (1)
Ocena: 5 / 5
Miśka (Ocena: 5) 26.10.2021 12:49
Akurat moja córka potrzebuje dużo ruchu, żeby dobrze spać w nocy. Dlatego po szkole, jak odrobi lekcje idziemy na spacer, coś robimy w ogrodzie, a w weekendy organizujemy wyjazdy w ciekawe miejsca. Byliśmy już nawet w Freeflycenter na lataniu w Lesznie :D Bardzo jej się spodobało latanie w tunelu aerodynamicznym i stwierdziła, że zostanie spadochroniarzem. Po powrocie do domu spała głębokim snem :)
odpowiedz
Polecane dla Ciebie