Koniec z tanim wykupem mieszkań komunalnych. Rodziny mają czas tylko do czerwca 2027

Za niecałe półtora roku możliwość wykupu mieszkania za ułamek jego wartości prawdopodobnie przejdzie do historii.

Sejm pracuje nad ustawą, która odbierze gminom prawo do udzielania bonifikat przy sprzedaży mieszkań komunalnych. Co to oznacza w praktyce? Lokal wyceniany dziś na 400 tys. zł, który można wykupić za 40 tys. – po 30 czerwca 2027 roku będzie kosztował pełne 400 tys. Bez zniżek. Bez negocjacji. Po cenie rynkowej.

1,2 miliona mieszkań zniknęło. Rząd mówi: dość

Liczby są bezlitosne. W 1990 roku polskie gminy dysponowały zasobem 1,98 miliona mieszkań komunalnych. Do 2022 roku zostało ich zaledwie 778 tysięcy. Co się stało z resztą? Zostały sprzedane najemcom – często za symboliczne kwoty.

Raport NIK nie pozostawia złudzeń:

• w 15 na 20 kontrolowanych gmin bonifikaty przekraczały 90 proc. wartości lokalu,
• 58 proc. wszystkich sprzedanych mieszkań w latach 2016-2021 trafiło do nabywców z bonifikatą minimum 90 proc.,
• gminy straciły majątek wart miliardy złotych.

Tymczasem kolejki osób czekających na przydział mieszkania komunalnego rosną. Rodziny w trudnej sytuacji materialnej czekają latami, bo lokali po prostu nie ma.

Termin przesunięty – ale nie ciesz się za szybko

W grudniu 2025 roku posłowie z Komisji Infrastruktury oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej przyjęli istotną poprawkę. Pierwotnie koniec bonifikat miał nastąpić 1 stycznia 2027 roku. Teraz termin brzmi: 30 czerwca 2027 roku.

Dodatkowe pół roku brzmi jak dobra wiadomość. Ale uwaga – procedura wykupu mieszkania komunalnego trwa. Operaty szacunkowe, uchwały rady gminy, formalności notarialne... To wszystko zabiera miesiące. Jeśli planujesz wykup – nie zwlekaj do ostatniej chwili. Trzeba działać już teraz, inaczej okazja na zakup taniego mieszkania przejdzie ci koło nosa.

Co dokładnie zmieni ustawa? Oto konkrety

Projekt ustawy (druk sejmowy nr 1318) uderza w sam fundament dotychczasowego systemu. Uchylone zostaną art. 68 ust. 1 pkt 7 oraz art. 68 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Po zmianach, od 1 lipca 2027 roku:

• gminy nie będą mogły udzielać bonifikat przy sprzedaży lokali mieszkalnych,
• każda sprzedaż odbędzie się wyłącznie po cenie rynkowej,
• dotychczasowa furtka do taniego wykupu zostanie trwale zamknięta.

Dla najemcy z ograniczonym budżetem to często oznacza jedno – po 30 czerwca 2027 roku wykup mieszkania stanie się nieosiągalny.

Biznesmama

Uwaga, rodzice, ZUS ogranicza świadczenie 800 plus. Nie wszyscy dostaną pieniądze

Seniorzy, będzie dla was nowa opcja na stały dochód

Ustawa to nie tylko zakazy. Wprowadza mechanizm, który może uratować spokojną finansowo starość wielu seniorów, ale... za cenę wyzbycia się mieszkania.

Nowy art. 21d ustawy o gospodarce nieruchomościami pozwoli osobom powyżej 60. roku życia sprzedać swoje mieszkanie gminie – i nadal w nim mieszkać jako najemca.

Jak to ma działać?

• senior sprzedaje mieszkanie gminie,
• gmina zobowiązuje się wynająć mu ten sam lokal,
• najem jest bezterminowy, z pełną ochroną lokatorską,
• senior otrzymuje pieniądze, ale nie traci dachu nad głową.

Płatność może być rozłożona nawet na 240 rat – to 20 lat comiesięcznych wpłat. Regularne wpływy zamiast jednorazowej kwoty to rozwiązanie dla tych, którzy potrzebują dodatku do emerytury, nie jednorazowego zastrzyku gotówki.

Prosty przykład: Gmina kupuje od seniora mieszkanie warte 300 tys. zł. Przy spłacie przez 20 lat senior otrzyma co miesiąc 1250 zł – to już pokaźny dodatek do emerytury. Jeżeli gmina zdecyduje się na szybszą spłatę, np. w okresie 10 lat – to już będzie dodatkowe 2500 zł miesięcznie.

Skąd gminy wezmą pieniądze na wykup mieszkań od seniorów?

Krótko: Fundusz Dopłat. Projekt przewiduje bezzwrotne granty dla gmin pokrywające do 50 proc. kosztów transakcji.